Nếu bạn là một đạo diễn Mỹ, bạn sẽ cần tới khán giả. Các ông chủ sản xuất phim chỉ muốn một điều duy nhất là lợi nhuận. Phim không thu được lãi là đạo diễn bị đuổi ra đường lập tức, bất kể tuổi tác, bất kể quá khứ và bất kể giải thưởng. Vì vậy, nước Mỹ là vô địch của những đạo diễn một phim, nghĩa là chỉ cần một lần thua sẽ biến mất vĩnh viễn. Áp lực lợi nhuận tại Mỹ căng thẳng tới mức chả cần phải mất sách, chỉ cần lỗ một chút cũng có thể "toi".

Nếu bạn là đạo diễn Pháp, bạn cần có phong cách. Nước Pháp là vô địch về phim tác giả. Đấy là những phim ông đạo diễn làm... cho ông, chỉ có ông hiểu và cùng lắm là bạn bè ông hiểu. Ai muốn hiểu nữa thì hỏi, nếu thích đạo diễn trả lời, không thích thì thôi. Căn bệnh này trầm trọng tới mức chính dân Pháp cũng chán nản và giới phê bình Pháp cũng tuyệt vọng.

Nếu bạn là đạo diễn Anh, bạn phải biết cách hài hước. Suy cho cùng, điện ảnh nào chả cần hài, nhưng lối hài hước của dân Anh cực kỳ đặc biệt. Nó phần lớn do những nhân vật đàn ông và do những người nhiều tuổi thực hiện. Người Anh có lối châm biếm rất chua cay nhưng cứ tỉnh như không, chẳng cần phải nhờ đến các thủ pháp tụt quần tụt áo hay nhăn mặt méo mồm.

Nếu bạn là đạo diễn Ý, bạn phải biết tới Federico Fellini. Tên tuổi của ông lừng lẫy đến nỗi muốn nổi tiếng, tốt nhất là học trò ông, hoặc chống lại ông, không có cách thứ ba.

Nếu bạn là đạo diễn Ấn Độ, bạn phải biết múa hát. Gần như không phim Ấn Độ nào không múa hát, thậm chí múa hát từ đầu tới cuối. Chẳng biết hát trong phim Ấn cũng giống như chẳng biết lái xe trong phim Hoa Kỳ.

Nếu bạn là đạo diễn Trung Quốc, bạn phải biết tới võ thuật. Vĩ đại như Trương Nghệ Mưu khi làm phim Anh hùng cũng rất nhiều khi ra hiện trường chỉ biết đứng nhìn vì người chỉ đạo võ thuật làm thay tất cả. Nhiều đạo diễn nổi tiếng đứng đắn như Trần Khải Ca hoặc Lý An  cũng muốn nhảy vào võ thuật để thể hiện mình cho trọn vẹn.

Nếu bạn là đạo diễn Úc, bạn phải biết tới cá sấu. Rất nhiều phim Úc có cảnh đi săn cá sấu, hoặc bị cá sấu săn. Nếu không, chí ít trong phim nhân vật cũng phải đội mũ hoặc đi giày da cá sấu.

Nếu bạn là đạo diễn Việt Nam, bạn có thể không cần biết tới các thứ trên. Nhưng bạn phải cần biết Tết. Tết là thời điểm nhiều người cho là duy nhất để chiếu phim, để bà con vào rạp xem phim và để người làm điện ảnh chứng tỏ mình!

Lê Hoàng - Thanh Niên